زندگانی امام رضا علی السلام


بسم الله الرحمن الرحیم

قال الرضا علیه‏ السلام: کن محبا لآل محمد و ان کنت فاسقا و کن محبا لمحبیهم و ان کانوا فاسقین.

تصاویر زیباسازی - جدا کننده پست
شخصی از اهالی «کرمند» - که یکی از روستاهای اصفهان بوده - به عنوان ساربان همراه امام رضا علیه‏السلام به خراسان آمد. او هنگام بازگشت نزد حضرت رفت و عرض کرد: یابن رسول الله، نوشته ‏ای با خط مبارک خود به من دهید تا آن را به عنوان تبرک نگه دارم.
امام رضا علیه‏ السلام حدیثی نوشت و به او داد:
کن محبا لآل محمد و ان کنت فاسقا و محبا لمحبیهم و ان کانوا فاسقین.
محب آل محمد علیهم‏السلام باش اگر چه گناهکار باشی، و دوستدار محبین آل محمد علیهم ‏السلام باش اگر چه گناهکار باشند.

قطب راوندی در قرن ششم می‏گوید: این نوشته‏ ی امام رضا علیه‏ السلام که به ساربان داد، اکنون نزد یکی از اهالی کرمند از روستاهای اطراف ما از اصفهان موجود است.



تصاویر زیباسازی - جدا کننده پست

یادداشت،حاشیه،نکته‏ دهکدهء کرمند کجاست؟

دانشمند بزرگ شیعه،قطب الدین راوندی ابو الحسین سعید بن هبة الله بن حسن متوفی 573 شارح نهج البلاغه را کتابی است در ادعیه بنام‏"سلوة الحزین‏"و مشهور به‏"دعوات راوندی‏"که در حرف دال و سین کتاب‏"الذریعة الی تصانیف الشیعة"یاد شده در موضع دوم اشتباها"نام مؤلف‏ "قطب الدین الحسین بن سعد..."چاپ شده است.

نسخه‏ ئی از این کتاب،چنانکه در ذریعه نیز بدان اشاره شده در کتابخانه عالم جلیل مرحوم‏ حاج سید محمد مشکات بیرجندی بوده که به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران اهداء و در مجلد پنجم‏ فهرست آن کتابخانه(صفحه 1355)معرفی شده،و بسیار بجا و بموقع است که در طبع این کتاب شریف‏ و لو بصورت عکسی اقدام شود.

مرحوم علامه مجلسی مولانا محمد باقر بن محمد تقی(متوفی بسال یکهزار و یکصد و ده)نیز نسخه کتاب مذکور یعنی دعوات راوندی را داشته و در"بحار الانوار"خود از آن نقل کرده،و از جمله‏ در فصل 36 جلد 15 در ذیل مطلبی این عبارت را از آنجاآورده است:

"و الیه اشار الرضا علیه السلام:کن محبا"لآل محمد و ان کنت فاسقا"و محبا"لمحبیهم و ان کانوا فاسقین.و من شجون الحدیث ان هذا المکتوب هو الآن عند بعض اهل کرمند-قریة من نواحینا الی‏ اصفهان-ماهی و رقعته(و رأیته خ ل)ان رجلا"من اهلها کان جمالا"لمولانا ابی الحسن علیه السلام‏ عند توجهه الی خراسان فلما اراد الانصراف قال له:یا ابن رسول الله.شرفنی بشی‏ء"من خطک اتبرّک‏ به-و کان الرجل العاملة-فاعطاه ذلک المکتوب‏"پایان مطلب مهمی که علامه مجلسی از دعوات‏ راوندی نقل کرده است.

مرحوم حاج شیخ عباس قمی(قدس سره)هم عبارات فوق را در جلد اول کتاب گرامی خود "سفینه البحار"در ذیل عنوان(حب)و در کتاب نفیس دیگرش‏"فوائد رضویه‏"(ص 202)در احوال‏ قطب آورده و مرحو حاج ملا هاشم خراسانی رضوان الله علیه نیز در کتاب‏"منتخب التواریخ‏" صفحه 407 چاپ سنگی از نسخه اصل‏"فوائد رضویه‏"مطلب را نقل کرده است و در همه‏ جا نام‏ آن دهکده کرمند ضبط شده است،لکن در چاپ حروفی‏"منتخب التواریخ‏"که متأسفانه حق تصحیح‏ کتاب ادا نشده است،در این موضع(ص 601 کتابفروشی اسلامیه تهران 1337 شمسی)تحریف بزرگی واقع و کرمند را(کرون)چاپ کرده‏ اند،و اگرچه‏"کرون‏"از قرای غربی اصفهان است لکن ربطی بآن‏ قریه موردنظر که در بین راه راوند به اصفهان و طبعا"در سمت شرق اصفهان بوده ندارد:"قریة من‏ تواحینا الی اصفهان‏"و ظاهرا"تحریف مذکور به اغوای کسی واقع شده باشد که میخواسته است این‏ افتخار را نصیب اهل کرون نماید.

ا زمجله گرامی آینده خواهشمند است اولا"عبارت عربی را بدقت با نسخه"دعوات راوندی‏" موجود در کتابخانه مرکزی مطابقت و در صورت امکان صفحه موردنظر را در مجله گراور نمایند و ثانیا" در خصوص کلمه کرمند تحقیق فرمایند که آیا صحیح است یا تصحیفی در آن واقع شده و بالاخره اینکه‏ دهکده موردنظر در کجا واقع و اینک چه نام دارد،با تشکر.

سید محمد علی روضاتی

نظر مجله آینده.تبصره دانشمند متبحر قابل ‏دقت و توجه است و امیدست محمد تقی دانش‏ پژوه نسبت به‏ ارائه آنچه آقای روضاتی اشاره فرموده‏اند اقدام فرمایند.

ذکر"کرمند"در کتاب معتبر و قدیمی‏"ذکر اخبار اصبهان‏"از حافظ ابو نعیم اصفهانی آمده است‏ به چنین:"و بر ستاق قاسان قریة تسمی کرمند فیها معین یخرج منه ماء غزیر و یسقی منه زرع قرینه و شراب اهلها و مواشیهم منه و ما یفضل منه ینصب الی جدول فیتحول حجارة و کذلک بقریة فازه‏ من رستاق قهستان مکهف یقطر من قتله ماء فادا استقر فی الارض تحول حجرا.

اگر ضبط نسخ درست باشد،طبعا""کرمند"مرکب است از دو کلمهء کر+مند.

مند پسوندی است‏ که در نام عده‏ ای از آبادیها و اعلام جغرافیایی هست،از جمله در"کالمند"که منطقه بیابانی است‏ بین کاشان و اصفهان،میمند،بیارجمند،هومند و جز اینها.اما"کر"ظاهرا"به کاف فارسی است‏ یعنی‏"گر"که بمعنی کوه است و اگر چنین بوده باشد یعنی محلی کوهستانی و بیشتر آبادیهای میان‏ کاشان و اصفهان چنین وضعی دارد.

امروز در مشهد اردهال(اردهار)کاشان که به قالی‏شوران شهرت داردآبادی کوچکی به نام کرمه‏ هست(فرهنگ جغرافیایی،جلد 2 ص 232)و تاریخ کاشان ضرابی سه‏بار نامش مضبوط است(ص 9، 17،44)و علی الظاهر میان آنها ارتباطی نیست.
تصاویر زیباسازی - جدا کننده پست


منبع:مجله "آینده" » سال هفتم، آذر و دی 1360 - شماره 9 و 10